Stan instalacji elektrycznej ocenia się nie tylko na podstawie jej wieku czy wyglądu przewodów. W praktyce sporo problemów pozostaje niewidocznych w trakcie zwykłego użytkowania, dlatego ważne są sprawdzenia realizowane przy użyciu odpowiednich przyrządów. Pomiary elektryczne pozwalają zebrać dane dotyczące określonych parametrów instalacji i porównać je z wymaganiami technicznymi.

Zakres takich czynności zależy między innymi od rodzaju instalacji, jej przeznaczenia a także warunków, w jakich pracuje. Inaczej wygląda kontrola prostego obwodu w budynku mieszkalnym, a inaczej instalacji obejmującej większą liczbę odbiorników. Znaczenie ma także sposób stworzenia instalacji, zastosowane zabezpieczenia a także wcześniejsze modyfikacje. Właśnie dlatego samo spostrzeżenie, że instalacja działa, nie dostarcza zupełnej informacji o jej stanie technicznym.

Podczas sprawdzania instalacji analizuje się między innymi ciągłość przewodów ochronnych, stan izolacji oraz działanie wybranych zabezpieczeń. W zależności od sytuacji wykonuje się również pomiary powiązane z impedancją pętli zwarcia czy rezystancją uziemienia. Każdy z tych parametrów opisuje inny fragment działania instalacji, więc pojedynczy wynik nie powinien być traktowany jako pełna ocena całości. W praktyce znaczenie moraz kolejność wykonywania poszczególnych czynności. Niektóre pomiary wymagają odłączenia zasilania, inne mogą być prowadzone wyłącznie po najlepszym przygotowaniu badanego obwodu. Trzeba też uwzględnić możliwość występowania urządzeń elektronicznych, które mogą wpływać na sposób przeprowadzania sprawdzeniu. Wyniki zapisuje się w dokumentacji, ponieważ późniejsze porównanie danych może ułatwić ocenę zmian zachodzących w instalacji.

Istotnym momentem na wykonanie kontroli jest nie tylko zakończenie nowej instalacji. Pomiary elektryczne wytwarza się także w ramach okresowych sprawdzeń a także po zmianach, rozbudowie lub naprawach instalacji. W starszych budynkach dodatkową trudność może stanowić niepełna dokumentacja. Wówczas przed rozpoczęciem prac należy ustalić przebieg poszczególnych obwodów i sposób połączenia elementów, ponieważ wcześniejsze przeróbki nie zawsze odpowiadają pierwotnemu projektowi. Zdarza się również, że jeden obwód był przez lata zmieniany kilka razy, a zastosowane rozwiązania różnią się od tych używanych aktualnie. W takich przypadkach interpretacja rezultatów wymaga uwzględnienia rzeczywistego układu instalacji, a nie wyłącznie danych zapisanych w starych dokumentach. Istotne jest również rozróżnienie pomiaru od oględzin. Sam odczyt przyrządu nie zastępuje sprawdzenia widocznych elementów, oznaczeń, połączeń i sposobu rozmieszczenia urządzeń.

Na wyniki mogą wpływać również warunki, w których przeprowadzane jest badanie. Znaczenie mają w głównej mierze wilgotność, temperatura, stan przewodów a także konfiguracja podłączonych odbiorników. Dlatego wyniku nie trzeba prześledzić w oderwaniu od rodzaju instalacji i okoliczności utworzenia pomiaru. W dokumentacji warto zachować informacje o badanych obwodach, wykorzystanych metodach a także uzyskanych wartościach, ponieważ tworzą one punkt odniesienia dla kolejnych sprawdzeniu. Jeśli instalacja została rozbudowana, część wcześniejszych danych może wymagać ponownej weryfikacji. Takie podejście umożliwia rozpatrywać stan instalacji na bazie konkretnych parametrów i zmian w czasie, zamiast opierać się wyłącznie na jej wieku, wyglądzie lub prawidłowym działaniu podłączonych urządzeń.

Zobacz również: pomiary elektryczne Kielce.